مخزن انبساط ترانسفورماتور (Conservator Tank) یکی از مهمترین اجزای ترانسفورماتورهای روغنی است که وظیفه کنترل تغییر حجم روغن در اثر افزایش و کاهش دما را بر عهده دارد. این قطعه از افزایش فشار داخلی، ورود رطوبت و آلودگی به روغن ترانس جلوگیری کرده و نقش مهمی در افزایش طول عمر ترانسفورماتور ایفا میکند.
اگر قصد خرید ترانسفورماتور یا آشنایی با اجزای داخلی آن را دارید، شناخت عملکرد مخزن انبساط اهمیت زیادی دارد.
مخزن انبساط ترانسفورماتور چیست؟
هنگام کار ترانسفورماتور، سیمپیچها گرم میشوند و در نتیجه دمای روغن نیز افزایش پیدا میکند. روغن ترانس در اثر گرما منبسط شده و حجم آن بیشتر میشود. اگر فضایی برای این افزایش حجم وجود نداشته باشد، فشار داخل مخزن اصلی بالا رفته و احتمال آسیب به تجهیزات وجود دارد.
به همین دلیل در قسمت بالای ترانسفورماتور یک مخزن انبساط نصب میشود تا افزایش و کاهش حجم روغن را جبران کند.
نحوه عملکرد مخزن انبساط
عملکرد این سیستم بسیار ساده اما حیاتی است.
در زمان افزایش دما
- روغن گرم میشود.
- حجم روغن افزایش مییابد.
- روغن وارد مخزن انبساط میشود.
- فشار داخل مخزن اصلی ثابت باقی میماند.
در زمان کاهش دما
- روغن سرد میشود.
- حجم روغن کاهش پیدا میکند.
- روغن دوباره به مخزن اصلی بازمیگردد.
این فرآیند به صورت مداوم در طول عمر ترانسفورماتور انجام میشود.
اجزای مخزن انبساط
یک سیستم استاندارد معمولاً از بخشهای زیر تشکیل شده است:
- مخزن انبساط
- دیافراگم یا بلادر (Bladder)
- رله بوخهلتس
- لوله ارتباطی
- نشانگر سطح روغن
- دریچه هوا
- شیرهای سرویس
دیافراگم یا بلادر چه وظیفهای دارد؟
در ترانسفورماتورهای جدید معمولاً داخل مخزن انبساط از دیافراگم لاستیکی (Bladder) استفاده میشود.
این دیافراگم بین روغن و هوای محیط قرار میگیرد و مانع تماس مستقیم روغن با اکسیژن میشود.
مزایای استفاده از بلادر:
- جلوگیری از اکسید شدن روغن
- کاهش جذب رطوبت
- افزایش عمر روغن ترانس
- کاهش هزینههای نگهداری
- افزایش قابلیت اطمینان ترانسفورماتور
مزایای استفاده از مخزن انبساط
استفاده از مخزن انبساط باعث میشود:
- فشار داخلی ترانس کنترل شود.
- کیفیت روغن برای مدت طولانی حفظ گردد.
- احتمال نشت روغن کاهش یابد.
- عمر عایقهای داخلی افزایش پیدا کند.
- هزینه تعمیرات کاهش یابد.
- عملکرد ترانسفورماتور پایدارتر شود.
علائم خرابی مخزن انبساط
در صورت مشاهده موارد زیر باید سیستم بررسی شود:
- کاهش غیرعادی سطح روغن
- نشت روغن از مخزن
- پارگی بلادر
- ورود رطوبت به روغن
- تغییر رنگ روغن
- افزایش فشار داخلی
- آلارم رله بوخهلتس
نکات مهم در نگهداری
برای افزایش عمر ترانسفورماتور بهتر است به صورت دورهای موارد زیر بررسی شوند:
- سلامت بلادر
- سطح روغن
- آببندی اتصالات
- فشار داخلی
- کیفیت روغن
- عملکرد رله بوخهلتس
- نشتیهای احتمالی
تفاوت ترانسفورماتور دارای مخزن انبساط و هرمتیک
| ویژگی | دارای مخزن انبساط | هرمتیک |
|---|---|---|
| کنترل حجم روغن | مخزن انبساط | مخزن کاملاً آببندی شده |
| تماس روغن با هوا | بسیار کم | تقریباً صفر |
| مناسب برای | توانهای متوسط و بالا | توانهای پایین و متوسط |
| هزینه نگهداری | متوسط | کمتر |
کاربردهای مخزن انبساط
این تجهیز در انواع ترانسفورماتورهای زیر استفاده میشود:
- ترانسفورماتور توزیع
- ترانسفورماتور قدرت
- پستهای برق
- نیروگاهها
- صنایع نفت و گاز
- صنایع فولاد
- کارخانههای بزرگ
- شبکه انتقال و توزیع برق
جمعبندی
مخزن انبساط یکی از مهمترین بخشهای ترانسفورماتورهای روغنی است که وظیفه جبران تغییر حجم روغن، کنترل فشار داخلی و محافظت از کیفیت روغن را بر عهده دارد. استفاده از سیستمهای مجهز به بلادر (Bladder) باعث جلوگیری از ورود رطوبت و اکسیژن به روغن شده و عمر مفید ترانسفورماتور را به شکل قابلتوجهی افزایش میدهد.
اگر قصد خرید ترانسفورماتور، تجهیزات پست برق یا آشنایی بیشتر با اجزای داخلی ترانس را دارید، شناخت عملکرد مخزن انبساط میتواند به انتخاب صحیح تجهیزات و افزایش طول عمر شبکه برق کمک کند. برای مشاهده مشخصات فنی تجهیزات برق، مقالات تخصصی و استعلام قیمت، به tekecabl.ir مراجعه کنید.
15 بازدید
فروشگاه ها
