شرکت توانیر به عنوان نهاد بالادستی و سیاستگذار در صنعت برق ایران، استانداردهای دقیق و الزامآوری برای تمامی تجهیزات مورد استفاده در شبکههای توزیع و انتقال برق تدوین کرده است. یراقآلات کابل خودنگهدار نیز از این قاعده مستثنی نیستند و باید بر اساس این استانداردها طراحی، تولید و آزمایش شوند تا مجوز استفاده در شبکههای سراسری را کسب کنند. ⚡📋
بیایید با مهمترین استانداردها و الزامات توانیر در این حوزه آشنا شویم.
شبکه برق کشور یکپارچه و گسترده است و هر قطعهای که در آن نصب میشود، باید با سایر اجزا سازگاری کامل داشته باشد. استانداردهای توانیر این سازگاری را تضمین میکنند. رعایت این استانداردها برای تولیدکنندگان الزامی است و محصولاتی که تأییدیه توانیر را دریافت نکرده باشند، اجازه ورود به پروژههای دولتی و نیمهدولتی را ندارند. این استانداردها تضمین میکنند که یراقآلات از نظر جنس، ابعاد، استحکام مکانیکی و عملکرد الکتریکی، مطابق با نیاز شبکههای ایران طراحی شدهاند. 🏭✅
مهمترین استانداردهای مرتبط با یراق آلات خودنگهدار
استانداردهای توانیر معمولاً با کدهای مشخصی نامگذاری میشوند که برگرفته از استانداردهای بینالمللی IEC و با بومیسازی برای شرایط ایران تدوین شدهاند. برخی از مهمترین آنها عبارتند از:
استاندارد ۳۱۲-۴۰۴ که مشخصات فنی یراقآلات کابل خودنگهدار را تعریف میکند. این استاندارد یکی از مهمترین و جامعترین اسناد در حوزه یراقآلات کابل خودنگهدار فشار ضعیف است. در این استاندارد، انواع یراقآلات شامل کلمپهای انتهایی، کلمپهای عبوری، کانکتورهای انشعاب، کفشککها و اتصالات مربوط به سیم مهار تعریف شدهاند. همچنین جنس مواد اولیه، ابعاد و تلرانسها، نوع آبکاری و پوشش محافظ، و الزامات مربوط به بستهبندی و نشانهگذاری به طور دقیق مشخص شده است.
استاندارد ۴۱۲-۴۰۴ که به مشخصات فنی کانکتورهای فشار ضعیف میپردازد. این استاندارد به طور ویژه به کانکتورهایی اختصاص دارد که برای اتصال انشعاب مشترکین به کابل اصلی خودنگهدار استفاده میشوند. در این استاندارد، الزامات مربوط به جنس بدنه که معمولاً آلیاژ آلومینیوم یا مس است، نوع پیچهای اتصال که اغلب فولاد گالوانیزه یا استیل ضدزنگ هستند، و عملکرد الکتریکی کانکتور تحت جریانهای نامی و اتصال کوتاه مشخص شده است.
استاندارد ۴۵۰-۴۰۴ که مشخصات فنی کفشکک و اتصالات مهار را تعیین میکند. در شبکههای خودنگهدار، نیروهای مکانیکی ناشی از وزن کابل، کشش باد و یخبندان توسط اتصالات مهار تحمل میشود. این استاندارد به مشخصات فنی کفشککها، گوههای انتهایی، اتصالات مهار و سایر قطعاتی میپردازد که وظیفه تحمل بارهای مکانیکی را بر عهده دارند. استحکام کششی، نوع مواد و ابعاد این قطعات در این استاندارد تعریف شده است.
آزمایشهای الزامی از دیدگاه توانیر
محصولات تولیدی بر اساس استانداردهای فوق، باید در آزمایشگاههای معتبر مورد آزمون قرار گیرند. این آزمایشها به دو دسته کلی تقسیم میشوند:
آزمونهای نوعی یا طراحی برای تأیید طراحی محصول و معمولاً یک بار انجام میشوند. از جمله این آزمایشها میتوان به آزمون حرارتی که دمای اتصال تحت جریان نامی را بررسی میکند، آزمون اتصال کوتاه که تحمل جریان اتصال کوتاه بدون ذوب یا آسیب را میسنجد، آزمون کشش مکانیکی که تحمل نیروی کششی تعریف شده را ارزیابی میکند، و آزمون پیری و مقاومت در برابر عوامل جوی اشاره کرد.
آزمونهای نمونهبرداری و روتین بر روی بخشی از تولیدات روزمره یا تک تک محصولات انجام میشود تا کیفیت خط تولید کنترل شود. برای مثال، تست ابعادی، بررسی کیفیت آبکاری و تست سادگی نصب از این دسته هستند.
اهمیت تأییدیه توانیر
تولیدکنندگان معتبر مانند شرکت یراق خودنگهدار شبکه، محصولات خود را برای دریافت تأییدیه به پژوهشگاه نیرو یا آزمایشگاههای معتمد ارسال میکنند. دریافت این تأییدیه به معنای آن است که محصول تمام مراحل سختگیرانه کنترل کیفیت را با موفقیت پشت سر گذاشته است. 🔬
تطابق با استانداردهای بینالمللی
استانداردهای توانیر عمدتاً بر مبنای آخرین ویرایشهای استانداردهای معتبر بینالمللی تدوین شدهاند. برای یراقآلات خودنگهدار، استانداردهای اصلی مرجع عبارتند از:
استانداردهای سری IEC 61238 برای کانکتورهای مکانیکی و پرس کابلهای برق.
استانداردهای سری IEC 61442 برای روشهای آزمون اتصالات کابلهای فشار قوی و متوسط.
استانداردهای سری EN 50483 برای اتصالات و یراقآلات کابلهای خودنگهدار فشار ضعیف.
نکاتی که خریداران و مجریان باید بدانند
هنگام خرید یراقآلات کابل خودنگهدار، حتماً به وجود نشان استاندارد توانیر و کد تأییدیه محصول توجه کنید.
بروشور محصول و کاتالوگهای فنی را مطالعه کنید تا از تطابق مشخصات فنی با نیاز پروژه اطمینان حاصل نمایید.
از فروشندگان و توزیعکنندگان معتبر خرید کنید که محصولات را به همراه ضمانتنامه اصالت و سلامت فیزیکی عرضه میکنند.
نصب یراقآلات نیز باید دقیقاً مطابق با دستورالعملهای سازنده و با استفاده از ابزار مناسب انجام شود تا عملکرد قطعه تضمین گردد.
در نهایت، آشنایی با استانداردهای توانیر نه تنها برای تولیدکنندگان، بلکه برای پیمانکاران، مشاوران و حتی مصرفکنندگان نهایی نیز ضروری است. این دانش کمک میکند تا انتخاب هوشمندانهتری داشته باشیم و به پایداری و ایمنی هر چه بیشتر شبکه برق کشور کمک کنیم. 🔧📚
43 بازدید
فروشگاه ها
