بازگشت

برقگیر چیست؟ انواع، انتخاب برقگیر ۲۰ کیلوولت و قیمت

139 بازدید

راهنمای مطالعه نمایش

برقگیر چیست؟ راهنمای انواع، عملکرد و خرید برقگیر فشار متوسط

برقگیر یا Surge Arrester تجهیزی برای محدودکردن اضافه‌ولتاژهای گذرا و هدایت جریان موج به مسیر زمین است. این تجهیز در حفاظت عایقی ترانسفورماتورها، کابل‌ها و تجهیزات شبکه برق نقش دارد.

انتخاب برقگیر فقط با دانستن عبارت «شبکه ۲۰ کیلوولت» انجام نمی‌شود. حداکثر ولتاژ کار دائم، نحوه زمین‌کردن شبکه، اضافه‌ولتاژهای موقت و سطح عایقی تجهیزات نیز باید بررسی شوند.

اگر به دنبال برقگیر ۲۰ کیلوولت، برقگیر پلیمری، برقگیر سیلیکونی یا استعلام قیمت برقگیر فشار متوسط هستید، این راهنما مهم‌ترین نکات انتخاب و خرید را توضیح می‌دهد.

🟢 ارسال مشخصات و استعلام قیمت برقگیر از الکتروروناک

برقگیر چگونه کار می‌کند؟

در برقگیرهای اکسید فلز، بلوک‌های غیرخطی معمولاً بر پایه اکسید روی یا ZnO ساخته می‌شوند.

در ولتاژ عادی، جریان عبوری محدود است؛ بنابراین عبارت «هیچ جریانی از برقگیر عبور نمی‌کند» دقیق نیست و جریان نشتی وجود دارد.

هنگام افزایش ولتاژ، جریان عبوری از عناصر غیرخطی به‌شدت افزایش می‌یابد و برقگیر ولتاژ را محدود می‌کند. پس از پایان موج، در صورتی که تنش از ظرفیت تجهیز فراتر نرفته باشد، برقگیر به وضعیت کار عادی بازمی‌گردد.

برقگیر اضافه‌ولتاژ را کاملاً حذف نمی‌کند. در زمان عبور جریان موج، ولتاژی در دو سر آن باقی می‌ماند که باید با تحمل عایقی تجهیز حفاظت‌شده هماهنگ باشد.

برقگیر از چه تجهیزاتی محافظت می‌کند؟

بسته به طراحی شبکه، برقگیر می‌تواند برای حفاظت عایقی تجهیزات زیر به کار رود:

ترانسفورماتورهای توزیع و قدرت
ورودی کابل‌های فشار متوسط
تجهیزات پست و سوئیچگیر
ریکلوزرها و تجهیزات خطوط هوایی
بخش فشار متوسط تأسیسات صنعتی و نیروگاهی

برقگیرها معمولاً به‌صورت موازی با تجهیز مورد حفاظت متصل می‌شوند تا جریان موج را منحرف کنند. این کاربرد در معرفی برقگیرهای Hitachi Energy نیز توضیح داده شده است.

محل نصب و فاصله برقگیر از تجهیز، بخشی از طراحی حفاظت است؛ نصب یک برقگیر در شبکه، حفاظت یکسان تمام نقاط را تضمین نمی‌کند.

انواع برقگیر را چگونه دسته‌بندی کنیم؟

عنوان‌هایی مانند «اکسید فلز»، «پلیمری» و «فشار متوسط» همگی به یک نوع دسته‌بندی اشاره ندارند.

عنوان	معیار دسته‌بندی	توضیح
اکسید فلز یا MOV	فناوری عنصر محدودکننده	استفاده از مقاومت‌های غیرخطی اکسید فلز
بدون فاصله هوایی	ساختمان داخلی	فاقد فاصله جرقه سری در ساختار مربوط
پلیمری	جنس محفظه بیرونی	محفظه با مواد پلیمری
سیلیکونی	نوع ماده محفظه یا روکش	یکی از ساختارهای پلیمری
چینی یا پرسلانی	جنس محفظه بیرونی	استفاده از محفظه سرامیکی
توزیع، پست یا خط	کاربرد و رده عملکرد	انتخاب متناسب با محل استفاده و تنش‌ها

برای مثال، یک برقگیر می‌تواند هم‌زمان اکسید فلز، بدون فاصله هوایی و دارای محفظه سیلیکونی باشد.

برقگیر اکسید فلز بدون فاصله هوایی

در این خانواده، عناصر غیرخطی وظیفه محدودکردن ولتاژ را بر عهده دارند و فاصله جرقه سری وجود ندارد.

استاندارد IEC 60099-4 الزامات برقگیرهای اکسید فلز بدون فاصله هوایی برای مدارهای AC با ولتاژ سیستم بالاتر از یک کیلوولت را پوشش می‌دهد.

هنگام خرید، انطباق مدل پیشنهادی، مشخصات نامی و مدارک آزمون باید بررسی شود؛ درج عبارت MOV به‌تنهایی مشخصات حفاظتی محصول را تعیین نمی‌کند.

برقگیر پلیمری، سیلیکونی یا چینی؟

برقگیر پلیمری و سیلیکونی

وزن کمتر و ویژگی‌های سطحی مناسب، از دلایل استفاده از محفظه‌های پلیمری است. سیلیکون نیز به دلیل خاصیت آب‌گریزی در این کاربرد مورد توجه قرار دارد.

بااین‌حال، برای محیط ساحلی یا صنعتی، صرف عبارت «سیلیکونی» کافی نیست. فاصله خزشی، شدت آلودگی، طراحی محفظه و نتایج آزمون باید با پروژه تطبیق داده شوند.

برقگیر چینی

محفظه چینی نیز در محصولات شبکه برق استفاده می‌شود. سلامت بدنه، کیفیت آب‌بندی، شرایط مکانیکی و نحوه حمل از موارد مهم بررسی آن هستند.

جنس محفظه به‌تنهایی تعیین نمی‌کند کدام برقگیر برای پروژه بهتر است. مشخصات الکتریکی و شرایط محیطی باید هم‌زمان بررسی شوند.

برقگیر مناسب شبکه ۲۰ کیلوولت چگونه انتخاب می‌شود؟

عبارت بازار «برقگیر ۲۰ کیلوولت» معمولاً به کاربرد در شبکه نامی ۲۰ کیلوولت اشاره می‌کند. این عبارت الزاماً به معنی برابر بودن ولتاژ نامی خود برقگیر با ۲۰ کیلوولت نیست.

برای انتخاب باید مشخص شود:

حداکثر ولتاژ بهره‌برداری شبکه چقدر است؟
نول شبکه چگونه زمین شده است؟
هنگام خطای زمین، ولتاژ فازهای سالم چه تغییری می‌کند؟
مدت برطرف‌شدن خطا چقدر است؟
سطح عایقی تجهیز مورد حفاظت چیست؟
برقگیر چه تنش موجی و انرژی‌ای را باید تحمل کند؟

به همین دلیل، انتخاب مدل فقط از روی ولتاژ خط‌به‌خط یا یک تقسیم ساده، کافی نیست.

تفاوت Uc، Ur و جریان تخلیه نامی

مشخصه	معنی و کاربرد
Uc یا MCOV	ولتاژ فرکانس قدرت مجاز برای اعمال پیوسته به برقگیر، مطابق تعریف استاندارد و سازنده
Ur	ولتاژ نامی برقگیر با مفهوم و شرایط آزمون مشخص؛ با ولتاژ شبکه یا Uc یکسان نیست
TOV	قابلیت تحمل اضافه‌ولتاژ موقت در مدت مشخص
In	جریان تخلیه نامی با شکل موج و شرایط آزمون تعریف‌شده
ولتاژ باقیمانده	ولتاژ دو سر برقگیر هنگام عبور جریان موج مشخص

انتخاب MCOV به حداکثر ولتاژ شبکه و شرایط زمین‌کردن وابسته است؛ این موضوع در توضیح فنی Hubbell درباره MCOV تأکید شده است.

جریان تخلیه نامی، جریان بار مصرف‌کننده نیست. برای مثال، عدد کیلوآمپر روی برقگیر را نباید ظرفیت عبور پیوسته جریان بار در نظر گرفت.

اضافه‌ولتاژ موقت با موج صاعقه چه تفاوتی دارد؟

موج صاعقه یا کلیدزنی، تنشی گذرا با مشخصات زمانی معین است. اضافه‌ولتاژ موقت فرکانس قدرت می‌تواند برای مدت طولانی‌تری باقی بماند و شرایط حرارتی متفاوتی ایجاد کند.

بنابراین، برقگیری که برای موج‌های مشخص طراحی شده است، الزاماً هر افزایش ولتاژ پایدار یا طولانی را تحمل نمی‌کند.

بررسی منحنی TOV بر حسب زمان از مراحل مهم انتخاب است. راهنمای IEC 60099-5 به انتخاب و کاربرد برقگیرها می‌پردازد.

تفاوت برقگیر با کات‌اوت، دژنکتور و سکسیونر

تجهیز	وظیفه اصلی	نقش در قطع مدار
برقگیر	محدودکردن اضافه‌ولتاژ گذرا	برای قطع جریان بار یا اتصال کوتاه طراحی نشده است
کات‌اوت فیوز	حفاظت اضافه‌جریان مطابق مشخصات فیوز	با عملکرد فیوز، مدار را قطع می‌کند
دژنکتور	قطع و وصل جریان و قطع خطا در محدوده نامی	با سازوکار قطع و فرمان حفاظتی عمل می‌کند
سکسیونر معمولی	جداسازی الکتریکی برای ایزوله‌سازی	قابلیت قطع بار یا خطا را نباید بدون تأیید فرض کرد

این تجهیزات وظایف مکمل دارند. برقگیر جایگزین فیوز، کلید قدرت یا جداکننده نیست.

تفاوت برقگیر فشار متوسط با SPD و صاعقه‌گیر ساختمان

در گفت‌وگوی بازار ممکن است هر سه تجهیز با عنوان‌های مشابه معرفی شوند، اما کاربرد آن‌ها متفاوت است.

برقگیر فشار متوسط: برای حفاظت عایقی تجهیزات شبکه فشار متوسط انتخاب می‌شود.
SPD فشار ضعیف: برای محدودکردن اضافه‌ولتاژ در مدارهای فشار ضعیف، از جمله تابلوها، استفاده می‌شود.
سامانه صاعقه‌گیر خارجی ساختمان: شامل اجزای دریافت و هدایت جریان صاعقه و سیستم زمین مربوط است.

در نیروگاه خورشیدی نیز برقگیر سمت فشار متوسط ترانس، جایگزین SPD سمت AC یا DC اینورتر نیست. هر بخش باید بر اساس مشخصات مدار خودش طراحی شود.

چرا محل نصب و اتصال زمین مهم است؟

عملکرد برقگیر فقط به مشخصات محصول وابسته نیست. طول مسیر اتصال فاز و زمین نیز بر سطح حفاظت مؤثر اثر دارد.

مسیرهای طولانی می‌توانند افت ولتاژ القایی ایجاد کنند. اهمیت طول هادی اتصال در راهنمای فنی برقگیرهای Hubbell توضیح داده شده است.

در طراحی نصب باید موارد زیر بررسی شوند:

محل برقگیر نسبت به تجهیز حفاظت‌شده
طول و مسیر اتصال‌ها
هم‌بندی با سیستم زمین مرتبط
مشخصات مکانیکی نصب
فاصله‌های عایقی
جهت نصب مجاز و الزامات سازنده

کم‌بودن مقاومت اندازه‌گیری‌شده زمین، به‌تنهایی تمام کیفیت مسیر تخلیه موج را توصیف نمی‌کند.

آیا برقگیر بعد از عملکرد باید تعویض شود؟

برقگیر سالم می‌تواند در محدوده طراحی، موج‌های متعدد را تحمل کند و پس از هر موج الزاماً نیاز به تعویض ندارد.

اما تنش شدید، انتخاب نامناسب یا خرابی داخلی می‌تواند باعث خروج آن از سرویس شود. بنابراین، عبارت «برقگیر همیشه پس از عملکرد سالم می‌ماند» صحیح نیست.

برنامه بازدید و ارزیابی باید مطابق دستور سازنده و رویه بهره‌بردار باشد. سلامت محفظه، اتصالات، آثار غیرعادی و وضعیت جداکننده در مدل‌های مجهز به آن قابل بررسی هستند.

شمارنده عملکرد نیز به‌تنهایی شاخص قطعی سلامت یا عمر باقی‌مانده نیست.

هنگام خرید برقگیر چه مشخصاتی لازم است؟

برای انتخاب و استعلام، اطلاعات زیر را آماده کنید:

ولتاژ نامی و حداکثر ولتاژ شبکه
نحوه زمین‌کردن نول
مشخصات خطای زمین و زمان رفع آن
Uc و Ur موردنیاز، در صورت تعیین در طرح
جریان تخلیه نامی
سطح حفاظت و ولتاژ باقیمانده
قابلیت تحمل TOV
رده عملکرد و قابلیت انرژی یا انتقال بار
جنس محفظه و فاصله خزشی
ارتفاع و شرایط محیطی
نوع نصب و متعلقات
استاندارد و مدارک آزمون
تعداد و محل تحویل

اگر مشخصات هنوز تعیین نشده‌اند، نقشه و اطلاعات شبکه را برای بررسی طراح ارائه کنید.

بهترین برند برقگیر را چگونه انتخاب کنیم؟

رتبه‌بندی عمومی برندها جایگزین ارزیابی محصول نیست. مدل پیشنهادی باید از نظر مشخصات حفاظتی، شرایط نصب و الزامات پروژه مناسب باشد.

هنگام خرید بررسی کنید:

کد محصول و دیتاشیت قابل ردیابی باشند.
مدارک آزمون با خانواده محصول مرتبط باشند.
کالای قابل تحویل با پیشنهاد فنی تطابق داشته باشد.
متعلقات و شرایط گارانتی روشن باشند.
برند در صورت الزام، تأیید کارفرما را داشته باشد.

نام شناخته‌شده برند، انتخاب یک رده ولتاژی یا عملکردی نامناسب را جبران نمی‌کند.

قیمت برقگیر فشار متوسط به چه عواملی بستگی دارد؟

قیمت برقگیر به مجموعه‌ای از مشخصات فنی و شرایط تأمین وابسته است:

Uc و Ur
جریان تخلیه و رده عملکرد
مشخصات ولتاژ باقیمانده و TOV
جنس محفظه و فاصله خزشی
برند و مدل
متعلقات نصب
مدارک آزمون
تعداد سفارش
موجودی و زمان تحویل

برای مقایسه قیمت‌ها، مشخص کنید مبلغ مربوط به یک عدد برقگیر یا مجموعه سه‌فاز است و چه متعلقات و هزینه‌هایی را شامل می‌شود.

🟢 استعلام قیمت روز برقگیر فشار متوسط

نمونه درخواست صحیح استعلام برقگیر

به جای:

«برقگیر ۲۰ کیلوولت چند است؟»

درخواست را کامل‌تر بنویسید:

«استعلام برقگیر اکسید فلز برای شبکه نامی ۲۰ کیلوولت، مشخصات زمین‌کردن و حفاظت شبکه مطابق پیوست، نصب در فضای باز، شرایط محیطی و تعداد طبق لیست خرید؛ لطفاً کد محصول، Uc، Ur، مشخصات TOV، ولتاژ باقیمانده، مدارک آزمون، قیمت و زمان تحویل اعلام شود.»

اگر مدل از قبل در طرح تأیید شده است، کد دقیق همان مدل را نیز ارسال کنید.

خرید برقگیر از الکتروروناک

برای بررسی موجودی و شرایط تأمین برقگیر فشار متوسط، برقگیر پلیمری، برقگیر سیلیکونی و تجهیزات حفاظت شبکه می‌توانید با فروشگاه الکتروروناک در ارتباط باشید.

مشخصات فنی یا لیست خرید پروژه را ارسال کنید تا درخواست بر اساس مدل، تعداد، مدارک موردنیاز و شرایط تحویل بررسی شود.

📍 تهران، لاله‌زار جنوبی، کوچه بوشهری، ساختمان خورشید، واحد ۱۵

دسترسی سریع

☎️ تماس مستقیم با الکتروروناک

🟢 ارسال مشخصات و استعلام قیمت در واتساپ

🔵 ارتباط در بله

🟠 ارتباط در ایتا

🔴 ارتباط در روبیکا

سؤالات متداول برقگیر

برقگیر چیست؟

تجهیزی برای محدودکردن اضافه‌ولتاژ گذرا و هدایت جریان موج از مسیر تعیین‌شده است تا تنش وارد بر عایق تجهیزات کاهش یابد.

آیا در شرایط عادی هیچ جریانی از برقگیر عبور نمی‌کند؟

خیر. برقگیر اکسید فلز جریان نشتی دارد؛ رفتار آن را نباید عایق کامل در نظر گرفت.

برای شبکه ۲۰ کیلوولت چه برقگیری بخریم؟

علاوه بر ولتاژ شبکه، شرایط زمین‌کردن، Uc، تحمل TOV، سطح حفاظت و مشخصات تجهیز مورد حفاظت باید بررسی شوند.

آیا برقگیر ۱۰ کیلوآمپر، جریان بار ۱۰ کیلوآمپر عبور می‌دهد؟

خیر. جریان تخلیه نامی به موج آزمون مشخص مربوط است و ظرفیت جریان بار پیوسته نیست.

برقگیر سیلیکونی با برقگیر اکسید فلز چه تفاوتی دارد؟

سیلیکونی به ماده محفظه یا روکش اشاره دارد و اکسید فلز به فناوری عنصر داخلی. یک محصول می‌تواند هر دو ویژگی را داشته باشد.

آیا برقگیر جای کات‌اوت فیوز را می‌گیرد؟

خیر. برقگیر اضافه‌ولتاژ را محدود می‌کند و کات‌اوت حفاظت اضافه‌جریان را مطابق مشخصات فیوز انجام می‌دهد.

آیا پس از هر صاعقه باید برقگیر تعویض شود؟

الزاماً خیر. وضعیت تجهیز و شدت تنش باید مطابق دستور سازنده و رویه بهره‌برداری ارزیابی شود.

برای دریافت قیمت چه اطلاعاتی ارسال کنیم؟

کد محصول تأییدشده یا مشخصات شبکه، مشخصات الکتریکی برقگیر، شرایط نصب، تعداد و محل تحویل را اعلام کنید.